Sağlıklı Bronzlaşma - Medical Park Dermatoloji Kliniği

Sağlıklı Bronzlaşma

cilt sağlığı

Güneş ışınları, dünyamıza elektromagnetik dalgalar yaymaktadır. Bu ışınların en önemlileri UVA ve UVB ışınlarıdır. UVA ışını, yeryüzüne ulaşan ultraviole enerjisinin yüzde 95’ini oluşturmaktadır. Tüm gün boyunca UVA ışınlarına maruz kalınmaktadır. Derinin, derin tabakasına ulaşmaktadır. UVB ışını, yeryüzüne ulaşan ışınların yüzde 5’ini oluşturmaktadır. UVB ışınlarına daha çok gün ortasında maruz kalınmaktadır. Derinin üst tabakalarını etkilemektedir.

Bronzlaşma; doğal yada suni kaynaklarla yoğun UV ışınlarına maruz kalınması sonrası deri renginin koyulaşmasıdır. Bronzlaşma sonrası, deri renginde koyulaşma yanında çiller, lekeler, benler, kılcal damar genişlemeleri ve cilt kanserlerine zemin hazırlama gibi istenmeyen etkiler de oluşmaktadır.

İnsanların bronzlaşmaya olan merakı, bazı durumlarda bağımlılık oluşturmakta ve bu durum tıp literatüründe ‘tanoreksiya’ diye adlandırılmaktadır. Tanoreksik kişiler kendilerini soluk, renksiz olarak algılamaktadır ve bunu telafi etmek amacıyla da çok sık suni kaynaklarla bronzlaşma yoluna başvurmaktadır. Bu durum bağımlılık hali kazanmakta, kişi kendini bronz görmediği zaman mide bulantısı, kusma, sinirlilik ve ruh halinde bozukluk olmaktadır.

Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

Tanoreksiya daha çok ergenlik yaşlarında görülmektedir. Genellikle zayıf ve sigara bağımlısı olan kişilerde daha sık rastlanır. Tanoreksik kişilerin yoğun UV maruziyetinden dolayı cilt kanseri riskleri fazladır. Tanoreksiklerin dermatoloji ve psikiyatri hekimleri ile ortak takip edilmeleri gerekir. Vücutlarındaki riski benler dermatologlar tarafından tespit edilip, gerektiğinde uzaklaştırılmalı, ayrıca kişi psikolojik destek almalıdır.

Melanosit dediğimiz hücreler, cildimize renk veren melanin maddesinin salgılanmasından sorumludur. Melanin, cildimize renk veren maddedir. Melanin maddesinin görevi, cildimizi güneşin zararlı etkisinden korumaktır. Çok yoğun güneşe maruz kalındığında, vücut buna koruyucu tepki olarak melanin üretimini hızlandırır. Bu da bronzlaşmanın sebebidir. Açık tenli kişilerde yoğun güneşe maruz kalınması sonrası ciltte kızarıklık sık görülmekte, bronzlaşma son derece nadir olmaktadır. Koyu ten yapısına sahip kişiler ise güneşte kızarmayıp direkt bronzlaşırlar.

Solaryum da Masum Değil!

Deri renginin koyulaşması, hücrelerde mevcut olan melaninin salınımının artışı ya da yeni melanin salgılanması ile gerçekleşir. Bronzlaşma aniden olabileceği gibi geç de başlayabilir. Erken bronzlaşma, koyu tenli kişilerde daha belirgindir; UVA ışınına cevap olarak oluşur. İmmatür melanin okside olur ve bu şekilde ciltte bronzluk görülür, hızla oluşur kısa sürede söner. Geç bronzlaşma UVB ve UVA ışınlarına temastan 48-72 saat sonra başlar. Yeni pigment oluşumu başlar, pigmentasyon kalıcıdır, haftalarca sürer.

UVB ışınları derinin kalınlaşması ve melanin üretiminin artmasına neden olurken; UVA ışınları pigmentlerin renk değiştirmesini sağlamaktadır. Kalıcı ve derin bir bronzluğa neden olmaktadır. Solaryum cihazı suni kaynaklarla cildin bronzlaşmasını sağlamaktadır. UVA ışınları ile bu etkiyi sağlamaktadır. Güneş ışınlarının neden olduğu tüm olumsuz etkiler solaryum için de geçerlidir. UVA ve UVB ışınlarının cilde bronzluk kazandırma yanında çok sayıda olumsuz etkileri bulunmaktadır. UVA ışınları, cilt kanserlerinde en tehlikelisi olan malign melanom oluşmasında önemli bir etmendir. UVB ışınları erken deri yaşlanması, cilt kanseri ve benlerde değişikliğe neden olma gibi ciddi riskleri vardır.

Bronzlaşmak İsteyenler İçin

Bronzlaşmak isteyen kişiler için en iyi alternatif otobronz ürünlerdir. Otobronz ürünler; krem, losyon, sprey ve jel şeklinde olup güvenilirdirler. Yan etkileri yok denecek kadar azdır. Yıkandıkları zaman akmazlar. Ultraviole ışını olmaksızın cilde bronz görünüm kazandırırlar. Uygulama öncesi cilde hafif bir peeling ile cildin incelmesi sağlanır, bu şekilde ölü deri tabakası atılır ve homogen bir bronzluk sağlanmış olur. Aksi takdirde elde edilen bronzluk düzgün dağılımlı olmayacaktır. Derinin üst tabakasında ölü deri uzaklaştırıldığında renk maddesi eşit dağılacaktır.

Otobronz ürünler etkilerini 2 gün ile 1 hafta içinde gösterirler. Uygulamadan hemen sonra duş alınmaması, suya girilmemesi tavsiye edilir. İçeriklerinde genelde Dihidroksiaseton (DHA), eritruloz, bitki ekstreleri (ceviz kabuğu, kola bitkisi), Vitamin C ve güneş koruyucu bulunur. İçeriklerindeki güneş koruyucuların faktörleri düşük olduğundan, otobronz ürünlerin üzerine ayrıca güneş koruyucu sürülmesi unutulmamalıdır. Bilinen en iyi otobronz madde DHA’dır. Alt deri tabakasındaki melanin ile kimyasal reaksiyona girerek bronzlaşmayı sağlar. Eritruloz maddesi, daha yavaş fakat daha uzun süren bronzluğa neden olmaktadır. Kozmetik sektöründe bitki ve DHA içeren otobronz ürünler olduğu gibi, eritroz ve DHA birlikte içeren ürünlerde bulunur.

Bronzluk, tavsiye edilecek bir durum değildir. Sağlıklı bronzluk diye bir kavram söz konusu değildir. Bronz görüntü isteyen kişiler otobroz ürün kullanmalıdır. Özellikle ergenlik çağındaki gençlere güneşin uzun dönemdeki yan etkileri hakkında bilgi verilmelidir.