Cilt Lekeleri ve Dikkat Edilecek Noktalar

Cilt Sağlığı

cilt sağlığı

Leke, cildimize renk kazandıran melanin hücrelerinin fazla çalışmasından kaynaklanan bir sorundur. Bayan hastalarda daha sık görülür ve rahatsız edicidir. Cilt rengi koyu olan kişilerde aktif melanosit sayısı açık renkli olan kişilere göre daha fazladır. Bu sebepten sorun esmerlerde daha belirgindir. Renk artışı derinin sadece üst tabakasına yerleşebileceği gibi bazen orta tabakaya kadar ilerleyebilir. Derinin orta tabakasına kadar lekenin ilerlemesi tedavi açısından önem taşımaktadır. Melanin hücrelerinin fazla çalışması çok sayıda sebepten dolayı olur. Kullanılan ilaçlar, sistemik hastalıklar, yanlış kozmetikler, genetik nedenler, uzun süreli ve yoğun güneşe maruz kalınması, bazı enfeksiyon hastalıkları, dermatolojik hastalıklar lekeye neden olabilecek başlıca sebeplerdir.

Doğum kontrol hapları, tansiyon düşürücü ilaçlar, antibiyotikler, psikiyatrik ilaçlar,ağır metaller, kanser tedavisinde kullanılan ilaçlar leke artışına neden olabilecek ilaç gruplarıdır. Bunlar içinde en önemlisi doğum kontrol haplarıdır. Bu sebepten doğum kontrol hapı kullanan kişilerin yaz döneminde lekelenme riskinden dolayı güneş koruyucu kullanmaları gerekir.

Kozmetik ürünlerin içinde bulunan bazı maddeler güneşe karşı hassasiyet yaratarak leke artışına neden olabilir. Özellikle esans içeren kozmetik ürünlerin güneşe karşı hassasiyet yaratma riskleri bulunmaktadır. Bu sebepten kişilerin yaz aylarında kış mevsimine göre daha az kozmetik kullanmaları ve kullanacakları kozmetiklerin güneş koruyucu içermesine dikkat etmeleri önerilir.

Sistemik hastalıklar leke artışına neden olabilecek diğer bir sebeptir. Hızlı gelişen ani başlayan ve açıklanamayan lekelerde dahili bir hastalık bunun sebebi olabilir. Böbrek üstü bezi hastalıkları, tiroid bezi hastalıkları, demir metabolizması bozuklukları, bazı bağırsak rahatsızlıkları leke artışına neden olabilecek başlıca dahili rahatsızlıklardır. Hastalık tedavi edilmediği sürece lekelerde koyulaşma ve ilerleme görülür.

Cilt yaraları, dermatolojik hastalıklar esmer kişilerde leke ile iyileşir. Sivilce, ekzema, liken gibi dermatolojik hastalıkların iyileşmesi leke şeklinde olacağı gibi, ağda, düşme, sürtünme, yanık, çizme gibi tahriş olan deri bölgeleri de renk koyulaşması şeklinde iyileşir. Bu sebeple bu kişilerin derilerinin daha fazla zarar görmesine fırsat vermemeleri gerekir. Sivilcelerini sıkmamaları, ekzemalarını kaşımamaları, yara kabuklarını koparmamaları mevcut dermatolojik rahatsızlıklarını hemen tedavi ettirmeleri gerekir.

Yaşlılık lekeleri yada karaciğer lekeleri dediğimiz lekeler açık tenli kişilerde güneş gören alanlarda görülen düz açık kahverengi ile koyu kahverengi tonları arasında oval lekelerdir. El sırtı, göğüs, sırt, omuz ve yüzde görülürler. Orta yaşlarda görülmeye başlarlar ve yıllar içinde sayıları artar. Güneş koruyucu kullanımı ve güneşten kaçınarak yeni leke oluşumu engellenir.

Cilt Lekeleri Tedavisi

Leke tedavisi disiplin gerektiren bir tedavidir. Güneş koruyucular tedavinin en önemli basamağıdır. Güneş koruyucuların hem ultraviole A hemde ultraviole B ışınlarından korumasına, uzun süreli etki göstermesine, hipoalerjenik olmasına, suya ve tere dayanıklı olmasına dikkat edilmelidir. Kapalı ortamlarda bile kullanılmalıdırlar. Kişiler ciltlerini tahriş edici ürün kullanımından kaçınmalıdırlar. Lekeye neden olabilecek dahili hastalıktan şüpheleniliyorsa onun araştırması yapılmalıdır. İlaç kökenli leke artışı olasılığında riskli olan ilaç kesilmelidir.

Leke tedavisinde renk açıcı kremler, peeling yöntemlerine başvulur. Renk açıcı kremler hidrokinon, retinoik asit, azeleik asit, kojik asit, arbutin, glikolik asit gibi maddeler içermektedir. Bu maddelerin her biri tek başına kullanılabileceği gibi birbirleriyle kombine bir şekilde de kullanılabilir. Tedavi esnasında mutlaka dermatolog kontrolünde olunması gerekir. Tedavide alınacak cevap iki ay sonra kendini belli etmeye başlar. Mutlaka güneş koruyucu ile birlikte kullanılmaları gerekir. Peeling leke tedavisinde başvurulan bir diğer yöntemdir. Özellikle derin yerleşimli olduğu düşünülen lekelerde peeling yöntemi evde uygulacak krem tedavisiyle birlikte uygulanır. Peeling meyve asitli yada TCA peeling şeklinde olabilir. Amaç hem deride lekeli olan hücrelerin soyularak atılmasını sağlamak hem de ciltteki renk hücrelerinde renk üretimini baskılamaktır. Peeling iki yada üçer hafta arayla dört ile altı seans arasında yapılır. Peeling işlemi için kullanılacak asidin konsantrasyonun güçlü olmamasına dikkat edilmelidir. Güneş koruyucu kullanımı tedavi sonrası devam ettirilmelidir. Peeling sonrası ciltte kızarıklık, hafif kabuklanma, kepeklenme gibi bulgular gözlenebilir. Bu bulgular birkaç günde nemlendiriciler ile hafifler.

Leke tedavisi bir sistemik protokol şeklinde de gerçekleştirilebilir. Kişide leke sorununun yanında güneş hasarı, kırışıklık, mat görüntü gibi yakınmalar varsa hem kişinin kullanacağı ürün tedavisi hem de yapılan peeling uygulamasıyla lekelerin açılması yanında cilde parlak, sağlıklı, canlı bir görünüm kazandırılır. Özellikle leke sorunun yanında amaç cildin görünümünün değişmesi, sağlıklı bir görünüm kazandırmaksa bu sistem bu hedefe yöneliktir. Renk artışında azalmanın yanında ince kırışıklıklar, ciltteki solgun görünümde azalma, ciltte sarkmada azalma gibi yaşlanmadan kaynaklanan sorunlarda hafifletilmiş olur.